انگشت چکشی یکی از مشکلات شایع در ناهنجاری های پا است که باعث خمیدگی غیر طبیعی یکی از مفاصل انگشتان میشود. این عارضه میتواند در اثر استفاده از کفش نامناسب، صدمات، بیماریهای مفصلی یا ضعف عضلانی ایجاد شود. علائم انگشت چکشی شامل درد، التهاب، پینه و دشواری در حرکت دادن انگشت است. در این مقاله، به بررسی دقیقتر علل، علائم و روشهای درمان انگشت چکشی خواهیم پرداخت.
انگشت چکشی چیست؟
انگشت چکشی یا مالت فینگر عارضه ای مربوط به انگشتان دست یا پا است که در آن انگشتان دوم، سوم یا چهارم از مفصل میانی خم میشوند و شکل یک چکش را پیدا میکنند. این عارضه بر اثر عدم تعادل در ساختارهای اطراف مفصل رخ میدهد و یکی از دلایل متداول آن پوشیدن کفش نامناسب میباشد. انگشت های چکشی در ابتدا انعطاف پذیر هستند و درجات کم این عارضه قابل درمان است. مشکل انگشت چکشی پا بیشتر در بین زنان رواج دارد و مردان کمتر از زنان به این مشکل دچار میشوند.
به طور کلی دو نوع انگشت چکشی انعطاف پذیر و سخت وجود دارد که در انعطاف پذیر به علت امکان تشخیص و درمان کامل در طول دوره شکل گیری، کمتر باعث ایجاد مشکلات جدی برای بیماران میشود. همچنین به دلیل وجود قابلیت حرکتی در محل مفصل، به این شرایط انگشت چکشی انعطاف پذیر گفته میشود. نوع دیگر که انگشت چکشی سخت نامیده میشود، مشکلات جدی تری برای بیمار به همراه دارد. تاندون ها در این عارضه سخت، سفت شده و مفصل انگشت در موقعیت نامناسب قرار گرفته و بی حرکت میشود.
علت ایجاد انگشت چکشی
علت ایجاد انگشت چکشی به خاطر توازن غیرعادی در عضلات انگشت ها بوده که این توازن غیر عادی باعث افزایش فشار به تاندون ها و مفاصل انگشت و انقباض آن ها میشود. در ادامه به بیان سایر دلایل ایجاد این عارضه میپردازیم:
کفش نامناسب
پوشیدن کفش های خیلی تنگ یا پاشنه بلند باعث خمیده شدن انگشتان پا میشوند. زمانی که انگشتان پا به مدت طولانی در حالت خمیده میمانند، ماهیچه ها نمیتوانند صاف شوند. در این موارد حتی با پوشیدن کفش های جادار نیز این ماهیچه ها دیگر صاف نخواهند شد.
ژنتیک و وراثت
یکی از عواملی که موجب بروز انگشت چکشی میشود، ژنتیک و وراثت میباشد. این عامل یکی از عوامل مهمی است که اگر یکی از بستگان به این عارضه مبتلا بوده باشد، احتمال بروز در دیگر اعضای خانواده نیز افزایش پیدا میکند.
بیشتر بخوانید: شکستگی استخوان پا
طول انگشتان پا
بر اساس تحقیقاتی که انجام شده است، بروز انگشت چکشی در انگشتان بلندتر شایع تر است. زیرا احتمال خم شدن انگشتان بلندتر پا هنگام پوشیدن کفش های تنگ و یا پاشنه دار بیشتر است. انگشت چکشی در افرادی که کف پای صاف دارند نیز بیشتر دیده میشود.
انگشت چکشی چه علائمی دارد؟
علائم وجود این عارضه میتواند خفیف یا شدید باشد. یکی از اصلی ترین علائم انگشت چکشی این است فرد در صاف کردن انگشتان خود با مشکل مواجه میشود و ممکن است نتواند آن را صاف کند. سایر علائم انگشت چکشی شامل موارد زیر است:
- درد در ناحیه کروی کف پا
- محدود شدن حرکت یا درد در محل مفصل انگشت
- تشکیل میخچه در ناحیه سر مفصل
- قرمزی و ورم در محل انقباض مفصل
- جدا شدن ناخن
- ناتوانی در صاف نگه داشتن انگشت در مفصل التهابی
آیا انگشت چکشی دردناک است؟
انگشت چکشی یک تغییر شکل در انگشتان پا است که میتواند با درد و ناراحتی همراه باشد. افراد مبتلا ممکن است در ناحیه انگشت آسیب دیده، به ویژه هنگام حرکت دادن آن یا پوشیدن کفش، درد را تجربه کنند. همچنین، این عارضه میتواند منجر به تشکیل میخچه و پینه در بالای مفصل میانی انگشت شود که خود میتواند باعث افزایش درد و ناراحتی گردد.در موارد شدیدتر، انگشت چکشی ممکن است باعث اختلال در راه رفتن فرد شود.
آیا انگشت چکشی بر راه رفتن یا دویدن تاثیر میگذارد؟
انگشت چکشی میتواند تاثیر قابل توجهی بر عملکرد حرکتی، به ویژه در راه رفتن و دویدن، داشته باشد. در افراد مبتلا به این وضعیت، تغییر شکل غیرطبیعی مفاصل انگشتان پا موجب تغییر در توزیع وزن و افزایش فشار روی بخشهای خاصی از پا میشود؛ این امر منجر به بروز درد، کاهش تعادل و تغییر در الگوی قدم برداری میگردد. به ویژه در فعالیتهایی که نیاز به هماهنگی و پایداری بیشتری دارند مانند دویدن، این ناهنجاریها میتوانند کارایی حرکتی فرد را کاهش داده و محدودیتهایی در عملکرد ایجاد کنند. از این رو، استفاده از کفشهای مناسب و مشاوره به موقع با بهترین جراح ارتوپد جهت پیشگیری از پیشرفت مشکل، از اهمیت بالایی برخوردار است.
تشخیص انگشت چکشی
پزشک با انجام یک معاینه فیزیکی به بررسی انگشت خمیده شده میپردازد. متخصص در حین معاینه لمس و حرکت دادن پا، دست و انگشتان آن را انجام میدهد تا وضعیت مفاصل را مشاهده کند. در صورتی که بعد از انجام معاینه به وجود مشکل انگشت چکشی مشکوک باشد، انجام تصویربرداری پرتو ایکس را برای تایید یا رد این عارضه تجویز خواهد کرد. در برخی موارد که فرد به دیابت مبتلا میباشد، پزشک از شما میخواهد آزمایش های دیگری را به صورت جداگانه انجام دهید.
درمان انگشت چکشی چگونه است؟
باید توجه داشته باشید که نحوه درمان انگشت چکشی به شدت آن بستگی دارد. معمولا درمان این روش با چندین روش مختلف انجام میشود که در ادامه به معرفی این روش ها پرداخته ایم:
- گاهی اوقات استفاده از پد و چسب طبی اولین مرحله در برنامه درمانی برای این مشکل است. چسب زدن میتواند عدم توازن ایجاد شده اطراف انگشت ها را اصلاح کرده و به کاهش فشار و درد بیمار کمک کند.
- اگر بیماری شما ناشی از کفش های نامناسب باشد، پزشک به شما توصیه میکند با پوشیدن کفش مناسب آن را اصلاح کنید.
- مصرف داروهای خوراکی و تزریق داروهای کورتیکواستروئید اغلب برای کاهش درد و التهاب ایجاد شده به انگشت چکشی مورد توجه قرار میگیرد.
- اسپلینت ها یا بندهای محافظ کوچک میتوانند توسط جراح برای هماهنگ کردن مجدد مفصل انگشت خم شده مورد استفاده قرار گیرند.
- در صورتی که درد شدید اجازه فعالیت های روزانه را به شما ندهد یا درمان های غیر جراحی به بیمار کمکی نکرده باشد، احتمالا پزشک انجام جراحی را توصیه میکند. جراحی میتواند جای انگشت پا را تغییر دهد، استخوان تغییر شکل یافته یا آسیب دیده را از بین ببرد و تاندون ها و مفاصل را دوباره مرتب کند.